1997 Hervormde kerk Onderdendam

In 1841 voltooide Gerhard Willem Lohman (1802-1856) uit Groningen namens de “fa. N.A. Lohman en Zonen te Groningen en Gouda een nieuw orgel in de pas gebouwde kerk. Het is een 1-klaviers orgel met het klavier aan de rechterzijkant (vanuit de kerk gezien) met de onderstaande dispositie:

Praestant 

8 vt 

v.a. D# in het front

Holpijp 

8 vt 

bas/discant

Viooldigamba 

8 vt 

discant 

Octaaf 

4 vt 

x

Fluit 

4 vt 

x

Speelfluit 

2 vt

x

Octaaf 

2vt

x

Dulciaan 

8 Vt 

bas/discant reeds vanaf de bouwtijd gereserveerd

Aangehangen baspedaal; omvang C-c0
Afsluiter en tremulant
Manuaalomvang C-f'''

Het contract werd op 31 augustus 1840 getekend en is in het Rijksarchief van Groningen bewaard gebleven. 
De keuring was op 1 mei 1841. Het orgel heeft 1.350 gulden gekost. 


De lotgevallen van het orgel zijn vanaf de bouwtijd tot op vandaag min of meer bekend. Het instrument werd regelmatig gestemd waarbij af en toe groot onderhoud is gepleegd.  Helaas gebeurde dit nogal pragmatisch en niet altijd even zachtzinnig of artistiek, maar het orgel onderging geen grote wijzigingen. 


De restauratie van 1997
Het is gebleken, dat de westzijde van de kerk, inclusief de orgelgalerij vrij kort na de bouw van de kerk al moet zijn verzakt. 
E.e.a. moet echter direct daarop zijn gestabiliseerd. Na 1972 is de verzakking nog 1 1/2 centimeter verder gegaan als gevolg van de aardgaswinningen, getuige de verschijnselen daarvan aan de orgelkas voor de restauratie. De laatste 10 jaar is de toestand stabiel.

Het gehele orgel werd gedemonteerd en naar de werkplaats in Roodeschool vervoerd.

Orgelkas:

Windvoorziening:

Register- en speelmechaniek:

Klaviatuur:

Pijpwerk:

Dispositie:

De hier gegeven volgorde is ook de volgorde op de windlade. De benaming volgt die van de registerplaatjes. De klavieromvang is C - f'''. Het pedaal is aangehangen, omvang C -cO.
De C-kant aan de rechterzijde (voor het orgel staande). Alle labiaalpijpwerk dateert van 1841. De Dulciaan is door Lohman voorbereid en in 1997 nieuw bijgemaakt.

Praestant  8 voet Vanaf Dis in front, gepolijst tin, geen bladgoud op de labia. C-D open metaal binnen achter middentoren. Torens sprekend, tussenvelden stom. De grootste pijpen zijn vanwege hoogtegebrek gekropt. Indeling torens vanuit de kerk bezien: linker toren: B-b0, r.toren:H-h0, middentoren Dis-A. Alle sprekende frontpijpen met overlengte. Aan de achterzijde recht uitgesneden stroken. Vanaf c' op de lade. Geen baarden.
Holpijp  8 voet Bas/discant C-H geheel eiken, rest metaal met baarden 
Viooldigamba 8 voet Discant Vanaf c' geen baarden zacht fluittravers-karakter
Octaaf  4 voet Metaal geen baarden
Fluit  4 voet C-f'' gedekt, met baarden, f#2-f3 cilindrisch open, zonder baarden
Octaaf  2 voet Als Octaaf 4vt
Speelfluit 2 voet Geheel conisch geen baarden
Dulciaan  8 voet Bas/disc., nieuw, kopie van de Lohman Dulciaan te Zutphen, Lutherse kerk, 1831. Recht gesloten, wijde messing kelen met loodbeleg van C - h0. Tamelijk enge cilindrische bekers. Niet beleerd. Eiken stevels en koppen.

Home

Email: info@orgelbouwsteendam.nl